Osteoporose

Osteoporose een aandoening die onopgemerkt kan beginnen. Maar wel voor problemen kan zorgen.

​

Wat is osteoporose?

Osteoporose is een aandoening waarbij de botten dunner en zwakker worden, waardoor het risico op breuken toeneemt. Het wordt vaak een 'stille ziekte' genoemd, omdat het botverlies langzaam plaatsvindt en meestal geen symptomen geeft totdat een bot breekt. Veelvoorkomende breuklocaties zijn de heup, pols en wervels.

​

Bij osteoporose is de balans tussen botafbraak en botaanmaak verstoord. Dit kan veroorzaakt worden door factoren zoals:

• Leeftijd: Botdichtheid neemt natuurlijk af naarmate we ouder worden.

• Hormonale veranderingen: Vooral bij vrouwen na de menopauze door een afname van oestrogeen.

• Voeding: Een tekort aan calcium en vitamine D kan bijdragen aan botverlies.

• Leefstijl: Roken, overmatig alcoholgebruik en onvoldoende lichaamsbeweging verhogen het risico.

​

Risicofactoren voor osteoporose

Hoewel leeftijd en geslacht belangrijke factoren zijn, zijn er andere elementen die een rol spelen:

• Erfelijkheid: Een familiegeschiedenis van osteoporose verhoogt het risico.

• Lichaamsgewicht: Mensen met een laag lichaamsgewicht hebben een groter risico.

• Ziekten of medicatie: Chronische ziekten zoals reuma en langdurig gebruik van corticosteroïden kunnen bijdragen aan botverlies.

​

Hoe wordt osteoporose vastgesteld?

Osteoporose kan worden vastgesteld met een botdichtheidsmeting (DEXA-scan). Hiermee wordt de botmineraaldichtheid (BMD) gemeten en vergeleken met de norm voor gezonde jonge volwassenen.

​

Behandeling van osteoporose

De behandeling van osteoporose richt zich op het voorkomen van verdere botafbraak en het verminderen van het risico op fracturen. Dit kan op verschillende manieren:

​

1. Medicatie

• Bisfosfonaten: Vertraagt botafbraak.

• Calcium- en vitamine D-supplementen: Ondersteunt botgezondheid.

• Hormoontherapie: Kan worden overwogen bij vrouwen in de menopauze.

​

2. Voeding

• Een calciumrijke voeding is essentieel. Voorbeelden zijn zuivelproducten, groene bladgroenten en noten.

• Vitamine D, nodig voor de opname van calcium, kan via voeding of supplementen worden verkregen. Zonlicht is ook een belangrijke bron van vitamine D.

​

3. Leefstijl

• Lichaamsbeweging: Gewichtdragende en spierversterkende oefeningen kunnen botten versterken en vallen voorkomen.

• Stoppen met roken en beperken van alcohol vermindert het risico op botverlies.

​

De rol van fysiotherapie bij osteoporose

Fysiotherapie speelt een belangrijke rol in het verbeteren van de mobiliteit, balans en spierkracht bij mensen met osteoporose. Dit kan helpen om fracturen te voorkomen en de kwaliteit van leven te verbeteren.

​

1. Valpreventie

Een van de belangrijkste doelen is het verminderen van het risico op vallen. Fysiotherapeuten kunnen balansoefeningen en valpreventietraining aanbieden.

​

2. Oefentherapie

• Gewichtdragende oefeningen, zoals wandelen of lichte krachttraining, stimuleren de botaanmaak.

• Spierversterkende oefeningen verbeteren de stabiliteit van het lichaam en ondersteunen de gewrichten.

​

3. Houdingscorrectie

Bij osteoporose kunnen wervelbreuken leiden tot een kromme houding of rugpijn. Fysiotherapie kan helpen om de houding te verbeteren en de pijn te verminderen.

​

Osteoporose en leefstijl

Leefstijl speelt een grote rol in het voorkomen en beheersen van osteoporose. Enkele tips:

​

1. Blijf bewegen

Regelmatige lichaamsbeweging is essentieel om botten sterk te houden. Activiteiten zoals wandelen, dansen en yoga zijn effectief.

​

2. Zorg voor een valveilig huis

• Verwijder losse vloerkleden en zorg voor goede verlichting.

• Gebruik antislipmatten in de badkamer.

​

3. Gezonde voeding

Eet een gebalanceerd dieet met voldoende calcium en vitamine D. Denk aan zuivel, vis, noten en verrijkte voedingsmiddelen.

​

4. Vermijd schadelijke gewoonten

Stop met roken en beperk alcoholgebruik, omdat deze gewoonten botverlies versnellen.

​

Conclusie

Osteoporose is een ernstige aandoening die kan leiden tot fracturen en een verminderde kwaliteit van leven. Hoewel de ziekte niet volledig te genezen is, kunnen preventieve maatregelen, medicatie, fysiotherapie en leefstijlveranderingen een enorm verschil maken.

​

Fysiotherapie biedt ondersteuning bij het versterken van de botten, het verbeteren van de balans en het voorkomen van vallen. Door een actieve en gezonde leefstijl te omarmen, kunnen mensen met osteoporose hun leven vol vertrouwen blijven leiden.

​

Voor veel vragen omtrent osteoporose kan je terecht bij de osteoporose vereniging. 

​

In Nederland zijn de geriatrie fysiotherapeuten en therapeuten die de opleiding vallen en breken hebben gedaan van chronischzorgnet gespecialiseerd in het behandelen van mensen met osteoporose. Leonie heeft de opleiding tot master geriatrie fysiotherapeut en de opleiding vallen en breken gevolgd. Fysiotherapie bij osteoporose valt onder de aanvullende verzekering of komt voor eigen rekening wanneer u niet of onvoldoende verzekert bent voor fysiotherapie.